
Savunma Sanayii Başkanlığı, yeni nesil HÜRKUŞ'un Hava Kuvvetleri Komutanlığı'na teslim edildiğini duyurdu.
Duyuru, Başkanlığın 5 Ekim 2026 tarihli haftalık bülteninde yer aldı. Birebir ifade şöyle: "Özgün tasarımımızla geliştirdiğimiz, ülkemizin ilk millî Askerî Tip Sertifikası'na sahip insanlı uçağı yeni nesil HÜRKUŞ'u Hava Kuvvetleri Komutanlığımıza teslim ettik."
Künye
- Üretici: TUSAŞ
- Tür: Yeni nesil temel eğitim uçağı
- Duyuru: SSB haftalık bülteni, 5 Ekim 2026
- Tip sertifikası: 11 Temmuz 2016 (SHGM ve EASA)
- Üretilen uçak: 15 adet
- Motor: Turboprop, tek motorlu
Projenin Geçmişi
TUSAŞ'ın kendi ürün sayfasındaki tarihçe:
- 26 Eylül 2013: Savunma Sanayii İcra Komitesi toplantısında, Hava Kuvvetleri Komutanlığının 15 adet yeni nesil temel eğitim uçağı ihtiyacı için TUSAŞ ile sözleşme görüşmelerine başlanması kararlaştırıldı.
- 26 Aralık 2013: HÜRKUŞ-B Sözleşmesi imzalandı.
- 11 Temmuz 2016: "TT32 Uçak Tip Sertifikası" Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nden alındı. Aynı gün EASA tarafından sertifika tüm Avrupa ülkeleri için geçerli kılındı.
- 3 Mayıs 2021: SSB ile yapılan sözleşme değişikliğiyle yeni nesil temel eğitim uçağının tasarım ve üretim faaliyetleri başlatıldı.
TUSAŞ'ın bu konudaki ifadesi: "HÜRKUŞ, Avrupa Sivil Havacılık Otoritesi'nden tip sertifikası alan ilk Türk uçağı olmuştur."
Sertifikasyon süreci kapsamında EASA ve SHGM'ye gönderilmek üzere 545 adet doküman hazırlandı.
Uçağın Tanımı
TUSAŞ'ın tanımı: tandem oturma düzenli, alçak kanatlı, tek motorlu, turboprop eğitim uçağı. Temel eğitim ile savaş uçağı dönüşümü arasındaki tüm eğitim kademelerinde kullanılmak ve zorlu operasyonlarda yakın hava desteği görevlerini yerine getirmek üzere tasarlanmış.
Sayfaya göre 15 adet uçağın üretimi tamamlanmıştır.
Uçuş Verileri
TUSAŞ'ın yayımladığı test uçuşu verileri:
| Veri | Değer |
|---|---|
| Yapılan sorti | Yaklaşık 1.500 |
| Havada kalınan süre | 3.200 saat |
| Ulaşılan sürat | 356 knot |
| Ulaşılan irtifa | 35.500 ft |
| Dayanım | -2,5 g / +7 g |
Bu uçuşlarda sistem fonksiyon testleri, hava veri sistemi kalibrasyonu, kararlılık ve kontrol testleri, acil durum testleri, düşük sürat ve stall testleri, spin testleri, performans testleri, havada motor susturma testleri ile yüksek hız ve çırpınma testleri yapıldı.
Boyutlar ve Ağırlık
| Ölçü | Değer |
|---|---|
| Kanat açıklığı | 10,86 m |
| Uzunluk | 11,35 m |
| Yükseklik | 3,66 m |
| Kanat alanı | 16,71 m² |
| Gövde uzunluğu | 10,94 m |
| Gövde yüksekliği | 2,06 m |
| Gövde genişliği | 0,96 m |
| Azami kalkış ağırlığı | 3.300 kg (7.275 lb) |
| Yakıt kapasitesi | 494 kg (1.090 lb) |
Bir Çelişki: TUSAŞ ve SSB Aynı Şeyi Söylemiyor
Bu sayfa hazırlanırken iki kurumun sayfaları arasında fark vardı:
- SSB (5 Ekim 2026 bülteni): teslimatın yapıldığını bildiriyor.
- TUSAŞ ürün sayfası: "HÜRKUŞ Yeni Nesil Temel Eğitim Uçağının 2026 yılı içerisinde Hava Kuvvetleri Komutanlığına teslim edilmesi planlanmaktadır."
Adlandırmada da fark var: TUSAŞ "HÜRKUŞ" ve "HÜRKUŞ-B" kullanırken, SSB ve Anadolu Ajansı Azerbaycan ihracatı için "HÜRKUŞ-II" ifadesini kullanıyor.
Her iki fark da kurum adıyla ayrı ayrı yazılmıştır; birleştirilmemiştir.
Azerbaycan'a İhracat
Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün'ün Anadolu Ajansı'na 30 Eylül 2026'da verdiği bilgi: "14 tane HÜRKUŞ-II uçağımız Azerbaycan'ımıza teslim edilecek. Bu yıl içinde çok hızlı şekilde Azerbaycan'a da aynı Hava Kuvvetlerimize yapacağımız gibi teslimatlarımız olacak."
Sözleşme, 30 Eylül - 2 Ekim 2026 tarihlerinde Bakü'de düzenlenen ADEX 2026 fuarı sırasında imzalandı. SSB'ye göre fuara Türk savunma sanayiinden 61 firma katıldı.
Aynı Bültendeki İhracat Verileri
SSB'nin 5 Ekim 2026 bülteninde yer alan savunma ve havacılık ihracatı rakamları:
- Eylül 2026: 634 milyon dolar
- Ocak-Eylül 2026: 6,9 milyar dolar (geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 16 artış)
- Son 12 ay: 10,9 milyar dolar (yüzde 30 artış)
Bu Sayfada Ne Yok?
- Teslim edilen uçak sayısı yok. SSB duyurusu adet vermiyor.
- Teslimat töreninin tarihi ve yeri yok. Bültende belirtilmemiştir.
- Azerbaycan sözleşmesinin bedeli yok. ADEX 2026'da duyurulan toplam tutar birden fazla firmanın birden fazla anlaşmasını kapsıyor; HÜRKUŞ sözleşmesinin kendi bedeli açıklanmamıştır.
- İlk uçuş tarihi yok. TUSAŞ ve SSB'nin kendi sayfalarında bulunamadı.
- HÜRKUŞ-A ve HÜRKUŞ-C varyant tanımları yok. TUSAŞ ürün sayfasında geçmiyor.
- Askerî Tip Sertifikası'nın tarihi yok. SSB yalnızca sertifikaya sahip olunduğunu belirtiyor, tarih vermiyor.
- Performans ve donanım ayrıntıları yok. TUSAŞ'ın ilgili sekmesindeki değerler bu sayfa hazırlanırken alınamadı.
- 6 Ekim 2026 tarihli ayrı bir HÜRKUŞ duyurusu yok. Resmî kaynaklardaki son duyuru 5 Ekim tarihlidir.
Sık Sorulan Sorular
HÜRKUŞ Hava Kuvvetleri'ne teslim edildi mi?
Savunma Sanayii Başkanlığı 5 Ekim 2026 tarihli haftalık bülteninde teslimatın yapıldığını duyurdu. TUSAŞ'ın ürün sayfası ise bu sayfa hazırlanırken hâlâ teslimatın 2026 içinde planlandığını yazıyordu.
HÜRKUŞ nedir?
TUSAŞ tarafından geliştirilen, tandem oturma düzenli, alçak kanatlı, tek motorlu turboprop temel eğitim uçağıdır. Eğitim kademelerinin tamamında kullanılmak ve yakın hava desteği görevleri yapmak üzere tasarlanmıştır.
Kaç adet üretildi?
TUSAŞ'a göre 15 adet uçağın üretimi tamamlanmıştır. Bu sayı 26 Eylül 2013 tarihli Savunma Sanayii İcra Komitesi kararındaki ihtiyaçla aynıdır.
Hangi sertifikalara sahip?
11 Temmuz 2016'da Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nden TT32 Uçak Tip Sertifikası alındı ve aynı gün EASA tarafından tüm Avrupa ülkeleri için geçerli kılındı. SSB ayrıca uçağın ülkenin ilk millî Askerî Tip Sertifikası'na sahip insanlı uçağı olduğunu belirtiyor.
Azerbaycan'a kaç uçak satılacak?
Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün'ün 30 Eylül 2026'da verdiği bilgiye göre 14 adet. Sözleşme Bakü'deki ADEX 2026 fuarı sırasında imzalandı.
Uçağın boyutları ne?
Kanat açıklığı 10,86 m, uzunluk 11,35 m, yükseklik 3,66 m, kanat alanı 16,71 m². Azami kalkış ağırlığı 3.300 kg, yakıt kapasitesi 494 kg.
Test uçuşlarında hangi değerlere ulaşıldı?
TUSAŞ'a göre yaklaşık 1.500 sorti ve 3.200 saat uçuş yapıldı; 356 knot sürate ve 35.500 ft irtifaya çıkıldı, -2,5 g ile +7 g arasında dayanım gözlemlendi.
Kaynak: Savunma Sanayii Başkanlığı, "Türk Savunma Sanayiinde Bu Hafta Neler Oldu?" bülteni, 5 Ekim 2026 (teslimat duyurusu, ADEX 2026 katılımı, ihracat verileri) ve TUSAŞ resmî HÜRKUŞ ürün sayfası (proje tarihçesi, sertifikasyon, uçuş verileri, boyut ve ağırlık tablosu, uçak tanımı, üretilen adet) — her ikisi de kurumların kendi sitelerinden doğrudan okunmuştur; Anadolu Ajansı, 30 Eylül 2026, Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün'ün Azerbaycan teslimatına ilişkin açıklaması. Kurumlar arasındaki teslimat ve adlandırma farkı ayrı ayrı belirtilmiştir. Sözleşme bedeli, teslim edilen adet, ilk uçuş tarihi ve varyant tanımları içermez.






Yorumlar (0)
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın.