Cacık Nasıl Yapılır? Kıvamı Tam Cacık Tarifi

Cacık, Türk mutfağının en bilinen yoğurtlu lezzetlerinden biridir. Hem meze hem serinletici bir içecek olarak sofraya gelir.

Görünürde basit bir tariftir ancak kıvamı tutturmak sanıldığı kadar kolay değildir. Bu yazıda oranlar ve püf noktaları ayrıntılı biçimde yer alıyor.

Tarif Bilgileri

• Hazırlama süresi: 15 dakika
• Pişirme süresi: Yok
• Dinlendirme: Buzdolabında en az 30 dakika
• Porsiyon: 4 kişilik
• Mutfak: Türk mutfağı
• Kategori: Meze

Malzemeler

• 3 su bardağı yoğurt
• 3 adet orta boy salatalık
• 1 su bardağı soğuk su
• 1 diş sarımsak
• 1 tatlı kaşığı kuru nane
• 1 tutam ince kıyılmış dereotu
• 1 silme tatlı kaşığı tuz
• Üzeri için 1 yemek kaşığı zeytinyağı

Yapılışı

1. Sarımsağı bir tutam tuzla havanda ezerek macun kıvamına getirin. Doğranmış sarımsak dişe gelir ve aromasını yaymaz.
2. Yoğurdu derin bir kaba alın. Ezilmiş sarımsağı ve tuzu ekleyip çırpma teliyle pürüzsüz hale getirin.
3. Suyu bir seferde değil, azar azar ekleyerek istediğiniz kıvama getirin.
4. Salatalıkların kabuğunu alacalı biçimde soyun. Kalın rendeyle rendeleyin veya küçük küpler halinde doğrayın.
5. Salatalığı yoğurt karışımına ekleyip karıştırın.
6. Kuru naneyi avucunuzda ufalayarak ekleyin. Dereotunu da ilave edip karıştırın.
7. Buzdolabında en az 30 dakika dinlendirin.
8. Servis öncesi üzerine zeytinyağı gezdirin.

Püf Noktaları

• Suyu en sonda ve azar azar ekleyin. Her yoğurdun kıvamı farklıdır. Suyu tek seferde eklerseniz geri dönüşü yoktur.
• Yoğurdu su eklemeden önce çırpın. Önce pürüzsüz hale getirin, sonra sulandırın. Aksi hâlde topaklı kalır.
• Sarımsağı mutlaka ezin. Havanda tuzla ezilen sarımsak hem eşit dağılır hem dişe gelmez.
• Kabuğu tamamen soymayın. Alacalı soyulan salatalık hem daha az su salar hem dokuyu korur.
• Dinlendirmeyi atlamayın. Tatların oturması için buzdolabında en az yarım saat beklemesi gerekir.

Yoğurt Su Oranı Ne Olmalı?

Bu, cacığın en çok tartışılan konusudur ve tek bir doğru cevabı yoktur. Belirleyici olan cacığı nasıl servis edeceğinizdir.

• Kaşıkla yenen meze kıvamı: 3 ölçü yoğurda 1 ölçü su
• Orta kıvam: 2 ölçü yoğurda 1 ölçü su
• İçilebilir kıvam: 1 ölçü yoğurda 1 ölçü su

Bazı ustalar hiç su eklemez ve salatalığın kendi suyunu yeterli bulur. Yoğurdunuz sulu kıvamdaysa bu yöntem işe yarar.

Salatalık Rendelenmeli mi Doğranmalı mı?

İkisi de doğrudur, sonuç farklı olur.

• Rende: Daha homojen ve akışkan bir cacık verir. İçecek kıvamı için uygundur.
• Küp doğrama: Dişe gelen bir doku bırakır ve daha az su salar. Meze olarak sunulacaksa tercih edilir.

Salatalığın suyu sıkılmaz. O su cacığın kıvamının bir parçasıdır. Yalnızca koyu kıvamlı kuru cacık yapılırken süzme yoğurt kullanılır ve salatalığın suyu alınır.

Cacık Neden Sulanır?

En sık karşılaşılan sorun budur ve nedeni genellikle tuzdur.

Salatalık erkenden tuzlanıp bekletilirse su salar. Bu nedenle tuzu yoğurda ekleyin, salatalığa değil. Cacığı da servise yakın hazırlayın.

Çok sulu salatalıklarda çekirdekli orta kısmı çıkarmak da işe yarar.

Cacık ile Haydari Arasındaki Fark

İkisi sık karıştırılır ancak farklı mezelerdir.

• Haydari: Salatalık içermez. Süzme yoğurtla yapılır, koyu kıvamlıdır. Sarımsağı ve tuzu daha baskındır.
• Cacık: Salatalıklıdır ve su ile inceltilir. Daha akışkandır.

Bir başka sık sorulan konu tzatziki farkıdır. Tzatziki kelimesi Türkçe cacıktan geçmiştir; süzme yoğurt ve taze dereotuyla yapılan, kalın bir sos kıvamındadır. Cacıkta ise kuru nane kullanılır ve karışım daha incedir.

Yöresel Cacık Çeşitleri

• Kuru cacık: Süzme yoğurtla, susuz ve koyu kıvamda hazırlanır.
• Ankara cacığı: Yemlik otu ile yapılır.
• Kış cacığı: Rendelenmiş havuç ve marul eklenir.
• Cevizli cacık: İri kıyılmış cevizle zenginleştirilir.

Saklama Koşulları

Cacık, ağzı kapalı bir kapta buzdolabında 2-3 gün saklanabilir.

Bekledikçe salatalık su salar ve kıvam açılır. Servis öncesi karıştırmak yeterlidir. Cacık dondurulmaz.

Sık Sorulan Sorular

Cacığa ne kadar sarımsak konur?

4 kişilik ölçüde 1-2 diş yeterlidir. Fazlası diğer tatları bastırır.

Cacığa sirke veya limon konur mu?

Geleneksel cacıkta yoktur. Yoğurdun kendi ekşiliği yeterlidir.

Salatalığın suyu sıkılır mı?

Klasik cacıkta sıkılmaz. Yalnızca kuru cacık yapılırken suyu alınır.

Cacık kaç gün dayanır?

Buzdolabında kapalı kapta 2-3 gün.

Nane taze mi kuru mu olmalı?

Cacıkta kuru nane kullanılır. Taze nane daha çok tzatzikide tercih edilir.