Ezogelin Çorbası Nasıl Yapılır? Kıvamlı Ezogelin Tarifi

Ezogelin çorbası, kırmızı mercimeğe bulgur ve pirincin eşlik ettiği taneli bir çorbadır.

Mercimek çorbasından ayıran şey de budur: ezogelin blenderdan geçirilmez, tanesi hissedilir.

Tarif Bilgileri

• Hazırlama süresi: 15 dakika
• Pişirme süresi: 35 dakika
• Porsiyon: 6 kişilik
• Mutfak: Türk mutfağı
• Kategori: Çorba

Malzemeler

• 1 su bardağı kırmızı mercimek
• 1 kahve fincanı ince bulgur
• Yarım kahve fincanı pirinç
• 1 adet kuru soğan
• 2 diş sarımsak
• 1 yemek kaşığı domates salçası
• 1 tatlı kaşığı biber salçası
• 2 yemek kaşığı tereyağı
• 7 su bardağı su veya et suyu
• 1 tatlı kaşığı kuru nane
• 1 tatlı kaşığı pul biber
• Tuz ve karabiber
• Servis için limon

Yapılışı

1. Mercimek, bulgur ve pirinci ayrı ayrı yıkayıp süzün.
2. Tencerede tereyağını eritin, ince doğranmış soğanı yumuşayana kadar kavurun.
3. Ezilmiş sarımsağı ekleyip kısa süre çevirin.
4. Salçaları ekleyin ve kokusu çıkana kadar 1-2 dakika kavurun.
5. Mercimeği ekleyip birkaç dakika çevirin.
6. Suyu ilave edin. Kaynamaya başlayınca bulgur ve pirinci ekleyin.
7. Kısık ateşte, arada karıştırarak 25-40 dakika pişirin. Mercimek dağılmalı, bulgur ve pirinç tamamen yumuşamalıdır.
8. Tuz ve karabiberi ekleyin.
9. Ayrı bir tavada bir miktar tereyağını eritin, nane ve pul biberi ekleyip hemen ocaktan alın.
10. Çorbayı kâselere paylaştırın, naneli yağı üzerine gezdirin. Limonla servis edin.

Püf Noktaları

• Salçayı kavurun. Çiğ salça çorbaya ekşilik verir.
• Naneyi yakmayın. Yanan nane ve pul biber acı tat verir.
• Blenderdan geçirmeyin. Ezogelinin karakteri taneli olmasıdır.
• Kısık ateşte pişirin. Tahıllar dibe yapışmaya eğilimlidir.
• Kıvamı serviste ayarlayın. Çorba bekledikçe koyulaşır.

İçine Neler Girer?

Ezogelini tanımlayan şey üç tahılın bir arada bulunmasıdır: kırmızı mercimek, bulgur ve pirinç.

Yaygın oran şudur: 1 su bardağı mercimek, 1 kahve fincanı bulgur, yarım kahve fincanı pirinç.

Bazı tariflerde pirinç kullanılmaz ve yalnızca bulgurla yetinilir. Klasik tarif üçünü birden içerir.

Nane Ne Zaman Eklenir?

Kaynaklar bu konuda üç farklı yol izler ve üçü de kullanılır:

1. Kuru nane ve pul biber, soğan-salça kavurmasının içinde başta eklenir.
2. Baharatlar pişirmenin sonunda çorbaya karıştırılır.
3. Ayrı tavada tereyağında kızdırılıp servis sırasında üzerine gezdirilir.

Üçüncü yöntem ezogelinin imzası sayılır ve en belirgin aromayı verir.

Hangisini seçerseniz seçin ortak kural aynıdır: nane ve pul biber yağda uzun tutulmamalı, yakılmamalıdır.

Ezogelin Çorbasının Kıvamı Nasıl Ayarlanır?

Yukarıdaki ölçüyle 6-8 su bardağı su uygundur. Kaynaklar bu aralıkta değişir; 7 su bardağı en sık geçen değerdir.

Ezogelin bekledikçe koyulaşır. Bulgur ve pirinç suyu çekmeye devam eder.

• Isıtırken: Sıcak su veya et suyu ekleyip karıştırarak ısıtın.
• Çok sulu olduysa: Kapağı açık birkaç dakika daha pişirin.

Ezogelinde Hangi Baharatlar Kullanılır?

Standart olarak tekrar edenler: kuru nane, pul biber, karabiber ve tuz.

Kekik bazı tariflerde geçer ancak standart değildir.

Kimyonun ezogelinde kullanıldığına dair yaygın bir uygulama kaynaklarda görülmemektedir; kimyon daha çok mercimek çorbasıyla anılır.

Mercimek Çorbasından Farkı Nedir?

Üç net fark vardır:

• İçerik: Ezogelinde mercimeğe ek olarak bulgur ve pirinç bulunur. Mercimek çorbası genelde mercimek, soğan ve havuç ya da patatesten oluşur.
• Doku: Ezogelin tanelidir. Mercimek çorbası çoğunlukla blenderdan geçirilip pürüzsüz hâle getirilir.
• Aroma: Ezogelinde salça, kuru nane ve pul biber baskındır.

Adı Nereden Geliyor?

Çorbaya adını veren Ezo Gelin, Gaziantep yöresinde yaşamış gerçek bir kişidir. Asıl adı Zöhre olan Ezo Gelin hakkında yaygın anlatı, 1909 doğumlu olduğu, güzelliğiyle tanındığı, Suriye'ye gelin gittiği ve mezarının yıllar sonra Türkiye'ye nakledildiği yönündedir.

Ancak çorbanın Ezo Gelin tarafından bulunduğu anlatısı doğrulanmamıştır. Kaynakların kendisi bu bölümü "rivayete göre" diyerek aktarır; birincil belge veya akademik kaynak gösterilmez. Anlatının ayrıntıları da kaynaktan kaynağa değişir.

Bu nedenle çorbanın adının bu kişiden geldiği söylenebilir; çorbayı onun icat ettiği ise halk arasında anlatılan, doğrulanmamış bir iddiadır.

Saklama Koşulları

Soğuduktan sonra kapalı kapta buzdolabında 3-4 gün saklanır.

Isıtırken mutlaka su ekleyin; çorba beklerken belirgin biçimde koyulaşır.

Porsiyonlara ayrılarak dondurulabilir. Çözüldükten sonra su eklenerek ısıtılır.

Sık Sorulan Sorular

Ezogelin çorbası blenderdan geçirilir mi?

Klasik hâli tanelidir, geçirilmez. Blenderdan geçirmek onu mercimek çorbasına yaklaştırır.

İçine pirinç girer mi?

Klasik tarifte girer. Mercimek, bulgur ve pirinç birlikte kullanılır.

Ne kadar pişer?

Kısık ateşte 25-40 dakika. Ölçüt mercimeğin dağılıp bulgur ve pirincin yumuşamasıdır.

Nane ne zaman eklenir?

Üç yöntem de kullanılır. En yaygın olanı ayrı tavada tereyağında kızdırıp servis sırasında gezdirmektir.

Mercimek çorbasından farkı nedir?

Ezogelinde bulgur ve pirinç vardır, tanelidir ve nane ile pul biber aroması baskındır.