Çekte İbraz Süreleri: Üç Değil Dört Süre Var

Çekin ibraz süresi, ödeme yerinin nereye düştüğüne göre değişir ve Türk Ticaret Kanunu’nun madde 796 hükmünde dört ayrı süre vardır — yaygın anlatımdaki üç değil. Çek düzenlendiği yerde ödenecekse on gün, düzenlendiği yerden başka bir yerde ödenecekse bir ay. Yurt dışında düzenlenip Türkiye’de ödenecek çeklerde süre, düzenlendiği yer ile ödeme yeri aynı kıtada ise bir ay, ayrı kıtalarda ise üç ay.

Bir de başlangıç ayrıntısı var: süreler çekte yazılı olan düzenlenme tarihinde değil, o tarihin ertesi günü başlar.

Süreler

Süre Geçerse Çek Geçersiz Olmaz

Buradaki yanlış anlama en masraflı olanı. İbraz süresi geçtiğinde çek geçersiz hâle gelmez: kanun, muhatabın ibraz süresinin geçmesinden sonra da çeki ödeyebileceğini söyler. Ama bu bir zorunluluk değil, bir imkân; banka ödemek zorunda değildir.

Gerçek kayıp başka yerde. Kanun, başvurma hakkını yalnızca zamanında ibraz edilmiş çekin ödenmemesi hâlinde tanır. Yani süresi içinde ibraz edilmeyen çekte cirantalara ve düzenleyene karşı rücu hakkı düşer. Ayrıca karşılıksız çek suçu için de kanuni ibraz süresi içinde ibraz şartı aranır; süre geçmişse o yol da kapanır. Protestonun da ibraz süresinin geçmesinden önce yapılması gerekir.

Başvurma haklarının zamanaşımı, ibraz süresinin bitiminden itibaren üç yıldır. Bu süre eskiden altı aydı ve 2012’de üç yıla çıkarıldı; eski kaynaklarda hâlâ altı ay görülebilir.

İleri Tarihli Çek: Yasak 2028’e Kadar Sürüyor

Uygulamada en çok sorulan konu bu. Çek Kanunu’nun geçici madde 3 hükmünün beşinci fıkrası, belirli bir tarihe kadar çekin üzerinde yazılı düzenleme tarihinden önce ödenmek için muhatap bankaya ibrazının geçersiz olduğunu söyler. Bu tarih birkaç kez uzatıldı ve son uzatma 31 Aralık 2028’dir: 4/12/2025 tarihli ve 7566 sayılı Kanun’un 31. maddesi, fıkradaki “31/12/2025” ibaresini “31/12/2028” olarak değiştirdi.

Yani vadeli çek uygulaması bu tarihe kadar hukuken korunuyor: üzerinde ileri bir tarih yazan çek, o tarih gelmeden bankaya ibraz edilse bile ibraz geçersiz sayılır. Bu hüküm, kanunun “çek görüldüğünde ödenir” kuralını geçici olarak askıya alır. Sürenin daha önce 2021, 2023 ve 2025 olarak uzatıldığı düşünülürse, bir sonraki uzatma ihtimali de akılda tutulmalı — ama bu sayfada tahmin yazılmadı, yazılan yürürlükteki tarih.

Çekten Cayma

Cayma için ayrı bir süre yok, ama bir sıralama kuralı var: kanun, çekten caymanın ancak ibraz süresi geçtikten sonra hüküm ifade edeceğini söyler. Düzenleyenin ölümü, ehliyetini kaybetmesi ya da iflası çekin geçerliliğini etkilemez.

Karşılıksız Çekte Şikâyet Süresi

Karşılıksız çekle ilgili şikâyet hakkı için Çek Kanunu, İcra ve İflas Kanunu’nun ilgili hükmüne yollama yapar. Oradaki süre şöyle: şikâyet hakkı, fiilin öğrenildiği tarihten itibaren üç ay ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren bir yıl geçmekle düşer.

Bir de iptal notu: Çek Kanunu’nun ilgili maddesinde adli para cezasının alt sınırını belirleyen ifadede yer alan faiz ile takip ve yargılama gideri unsurları Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edilmiştir. Dolayısıyla alt sınır yalnızca çek bedelinin karşılıksız kalan miktarıdır; faiz ve giderleri de ekleyen eski anlatımlar güncel değil. Yukarıdaki hükümler 10 Kasım 2026 tarihinde iki kanunun güncel metinlerinden ve 7566 sayılı Kanun’un Resmî Gazete metninden kontrol edildi.

Bu Sayfada Ne Yok?

• Bankaların ödemekle yükümlü olduğu tutar yok. Bu miktar her yıl tebliğle güncellenir ve kanun metninden okunamaz.
• Adli para cezası tutarı yok. Alt sınır çek bedelinin karşılıksız kalan miktarına bağlıdır.
• Yasağın 2028’den sonra uzatılıp uzatılmayacağına dair öngörü yok. Yazılan, yürürlükteki tarihtir.
• Çek düzenleme ve hesap açma yasağı kararlarının usulü yok. Ayrı tebliğde düzenlenir.
• İcra takibi adımları yok. O konu bu sitede ayrı bir sayfada ele alınıyor.
• Hukuki yönlendirme yok. Bu bir bilgi sayfasıdır, avukat görüşü yerine geçmez.
• Kişisel ölçü ve inanç bilgileri yok. Yayın ilkelerimiz gereği hiçbir kişi için yazılmaz.

Sık Sorulan Sorular

Çeki kaç gün içinde bankaya götürmem gerekiyor?

Çek düzenlendiği yerde ödenecekse on gün, başka bir yerde ödenecekse bir ay. Yurt dışında düzenlenmişse aynı kıtada bir ay, ayrı kıtada üç ay.

Süre düzenleme tarihinde mi başlıyor?

Hayır, çekte yazılı düzenlenme tarihinin ertesi günü başlar.

İbraz süresi geçti, çek çöp mü oldu?

Çek geçersiz olmaz ve banka dilerse ödeyebilir. Ancak cirantalara ve düzenleyene karşı başvurma hakkı düşer, karşılıksız çek suçu da oluşmaz.

İleri tarihli çeki vadesinden önce bankaya verebilir miyim?

Verilemez. Çek Kanunu’nun geçici hükmü, yazılı düzenleme tarihinden önce yapılan ibrazı geçersiz sayıyor ve bu düzenleme 31 Aralık 2028’e kadar yürürlükte.

Çekte zamanaşımı altı ay mı?

Değil. Başvurma haklarının zamanaşımı, ibraz süresinin bitiminden itibaren üç yıl. Altı aylık süre 2012’de değişti.

Karşılıksız çekte şikâyeti ne zamana kadar yapabilirim?

Fiili öğrendiğiniz tarihten itibaren üç ay, her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde.

Kaynak: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu madde 796, 799, 808, 809 ve 814; 5941 sayılı Çek Kanunu madde 5 ve geçici madde 3; ileri tarihli çek yasağının süresi 7566 sayılı Kanun (Resmî Gazete 19/12/2025-33112) MADDE 31 hükmünden alındı. Son kontrol: 10 Kasım 2026.