Açlık kan şekeri kaç olmalı? Referans aralıkları

Açlık kan şekerinde diyabet eşiği 126 mg/dL'dir ve bu konuda kılavuzlar hemfikirdir.

Ayrışma prediyabetin alt sınırındadır: bir kılavuz 100, diğeri 110 mg/dL der. Bu fark, aynı sonucun iki farklı biçimde yorumlanmasına yol açar.

Künye

• Normal: 100 mg/dL'nin altı
• Prediyabet: 100-125 mg/dL
• Diyabet eşiği: 126 mg/dL ve üzeri
• Gerekli açlık: En az 8 saat
• Esas alınan kılavuz: Türkiye'de TEMD
• Bu sayfada tedavi bilgisi: Yok

Açlık plazma glukozu

Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği'nin kılavuzu ve Amerikan Diyabet Birliği standartları bu değerlerde aynıdır.

Kılavuz farkı nerede?

Dünya Sağlık Örgütü prediyabetin alt sınırını 110 mg/dL olarak korur. Yani bu kılavuza göre bozulmuş açlık glukozu aralığı 110-125 mg/dL'dir.

Pratik sonucu şu: 105 mg/dL gibi bir değer bir kılavuzda prediyabet sayılırken diğerinde normal aralıkta kalır. Türkiye'deki kılavuz 100 mg/dL sınırını esas alır.

Tokluk ve şeker yükleme testi

Şeker yükleme testinde 2. saat değeri üç kılavuzda da aynıdır:

Ayrıca günün herhangi bir saatinde ölçülen 200 mg/dL ve üzeri bir değer, klasik belirtilerle birlikteyse diyabet olarak değerlendirilir.

Şeker yükleme testi nasıl yapılır?

• Testten önceki üç gün günde en az 150 gram karbonhidrat alınmalı ve olağan hareket düzeni korunmalıdır.
• Test en az 8 saat açlık sonrası sabah yapılır.
• Önce açlık kanı alınır.
• 75 gram glukoz 250-300 mililitre suda eritilip beş dakika içinde içilir.
• İçmeye başlama anı testin başlangıcı sayılır; iki saat sonra ikinci örnek alınır.
• Test boyunca yalnızca su içilir; çay, kahve ve sigara yasaktır, kişi istirahat hâlinde olmalıdır.

Akut veya kronik enfeksiyon, hareketsizlik ya da karbonhidrat toleransını bozan ilaç kullanımı varsa test yapılmaz.

HbA1c değerleri

Burada da bir kılavuz farkı var: Dünya Sağlık Örgütü ve Uluslararası Diyabet Federasyonu, yüzde 5,7-6,4 aralığını prediyabet tanı kriteri saymaz; yalnızca artmış risk göstergesi kabul eder.

Tek ölçümle karar verilmez

Belirti yoksa anormal bir sonuç doğrulanmalıdır: ya farklı bir testle ya da aynı testin başka bir günde tekrarıyla.

Bu kural her iki kılavuzda da aynıdır ve tek bir ölçümün neden yeterli olmadığını açıklar.

Bu Sayfada Ne Yok?

• Teşhis yok. Tek bir ölçümle tanı konmaz; tanı hekime aittir.
• Tedavi ve ilaç bilgisi yok. Bu sitede ilaç adı veya doz yazılmaz.
• Diyet önerisi yok.
• "Şunu yiyin düşer" iddiası yok.
• Hedef değer yok. Kişiye özgü hedefleri hekim belirler.
• Cihaz markası önerisi yok. Bu sitede ürün yönlendirmesi yapılmaz.
• Gebelik diyabeti eşikleri yok. Bu ayrı bir değerlendirme konusudur.

Sık Sorulan Sorular

Açlık kan şekeri kaç olmalı?

100 mg/dL'nin altı normal kabul edilir. 100-125 arası prediyabet, 126 ve üzeri diyabet eşiğidir.

Kaç saat aç kalmak gerekir?

En az 8 saat. Bu süre hem rutin ölçüm hem şeker yükleme testi için geçerlidir.

Neden bazı kaynaklarda 110 yazıyor?

Dünya Sağlık Örgütü prediyabetin alt sınırını 110 mg/dL olarak korur. Türkiye'deki kılavuz 100 mg/dL'yi esas alır.

HbA1c kaç olmalı?

Yüzde 5,7'nin altı normal, yüzde 5,7-6,4 prediyabet, yüzde 6,5 ve üzeri diyabet eşiğidir.

Şeker yükleme testinde ne içiliyor?

250-300 mililitre suda eritilmiş 75 gram glukoz. İçmeye başlama anı testin başlangıcı sayılır.

Tek ölçüm yeterli mi?

Hayır. Belirti yoksa anormal sonuç farklı bir testle veya başka bir günde tekrarla doğrulanmalıdır.

Kaynak: Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği Diabetes Mellitus Kılavuzu 2026 (açlık plazma glukozu sınıflandırması, şeker yükleme testi prosedürü ve 2. saat değerleri, HbA1c aralıkları, doğrulama kuralı); Amerikan Diyabet Birliği'nin 2026 bakım standartları (aynı eşikler); Dünya Sağlık Örgütü'nün 2006 tarihli tanı ve sınıflandırma raporu (bozulmuş açlık glukozu alt sınırının 110 mg/dL olarak korunması). Kılavuzlar arasındaki fark sayfada ayrıca belirtilmiştir. Bu sayfa yalnızca sınıflandırma ve test yöntemi içerir; tanı ve tedavi kararı hekime aittir, hiçbir ilaç, doz veya beslenme önerisi yer almaz.