UV İndeksi Nedir? Seviyeler ve Risk Kategorileri

UV indeksi, güneş öğle vaktinde yatay bir yüzeye düşmesi beklenen ultraviyole miktarını gösteren bir ölçektir. İndeks değerleri risk kategorilerine ayrılır: 2'nin altı düşük, 3-5 orta, 6-7 yüksek, 8-10 çok yüksek, 11 ve üzeri aşırı. Bu aralıklar, Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün sunucusunda yayımlanan ultraviyole radyasyon belgesinden alınmıştır.

Künye

İndeks değerleri ve kategoriler

Belge indeksi 0-15 arası bir ölçek olarak tanımlıyor; 11'in üzerindeki değerler için "aşırı" dışında ayrı bir kategori vermiyor.

Dikkat edilecek nokta: indeks güneş öğle vakti ve yatay yüzey referansıyla tanımlı. Yani günün diğer saatlerinde ve eğimli yüzeylerde maruz kalınan miktar farklıdır.

Ozon ile ilişkisi

Belgenin verdiği iki ilişki şöyle:

• Bulutsuz günlerde, ozon yoğunluğundaki her yüzde 1'lik azalmaya karşılık güneş yanığına yol açan ultraviyolede yüzde 1,3'lük artış gözlendiği belirtiliyor: "ozon yoğunluğunda görülen her %1'lik azalmaya karşılık %1.3'lük artış gözlenmiştir."
• Ozon yoğunluğunda yüzde 10'luk bir azalma olduğunda deri kanserinde yüzde 50-80'e varan oranlarda artış görüldüğü aktarılıyor: "Ozon yoğunluğunda %10'luk bir azalma olduğunda deri kanserinde %50-80'e varan oranlarda artış görülmektedir."

Bu iki rakam belgenin kendi ifadeleridir ve bu sayfada olduğu gibi aktarılmıştır.

UV indeksini hangi etkenler yükseltir?

Belgede adı geçen etkenler ozon azalması ve bulutsuz gün koşuludur. Yükseklik, enlem, mevsim, yüzey yansıması gibi yaygın olarak anlatılan diğer etkenler bu belgede yer almıyor, bu yüzden sayfaya eklenmemiştir.

Güneşle ilişkili bir başka konu için D vitamini eksikliği sayfasına, meteorolojik uyarı sistemi için meteoroloji renk kodları sayfasına bakabilirsiniz.

Bu Sayfada Ne Yok?

• Seviye bazlı korunma önerisi yok. Kaynak belge indeks aralıklarını veriyor ancak her seviye için ne yapılacağına dair bir liste vermiyor; uydurulmamıştır.
• UVA ve UVC tanımı yok. Belge yalnızca UV-B'yi adıyla anıyor ve 280-400 nm bandından söz ediyor.
• Güneş kremi faktörü önerisi yok. Hangi SPF değerinin kullanılacağı bu kaynakta yer almıyor.
• Belgenin kurum künyesi doğrulanmadı. Dosya MGM'nin kendi sunucusunda yayımlanmış durumda, ancak incelenen bölümde kurum künyesi görünmemiştir; bu nedenle rakamlar kuruma değil belgeye atfedilmiştir.
• Teşhis ve tedavi bilgisi yok. Cilt sorunları için hekime başvurulması gerekir.
• Kişiye özel maruz kalma süresi yok. "Kaç dakika güneşte kalınabilir" türü bir hesap bu sayfada yapılmamıştır.
• Güncel UV indeksi değeri yok. Bu kalıcı bir açıklama sayfasıdır; anlık değerler MGM'den takip edilir.

Sık Sorulan Sorular

UV indeksi nedir?

Güneş öğle vaktinde yatay bir yüzeye düşmesi beklenen ultraviyole miktarını gösteren ölçektir. Kaynak belge bunu 0-15 arası bir ölçek olarak tanımlıyor.

UV indeksi kaçtan sonra yüksek sayılır?

6'dan itibaren "yüksek". Kategoriler: 2'nin altı düşük, 3-5 orta, 6-7 yüksek, 8-10 çok yüksek, 11 ve üzeri aşırı.

UV indeksi 11 ne demek?

"Aşırı" kategorisi. Kaynak belge 11 ve üzerini bu kategoriye koyuyor ve bunun üzerinde ayrı bir kategori tanımlamıyor.

Ozon azalması UV'yi ne kadar artırıyor?

Belgeye göre bulutsuz günlerde ozon yoğunluğundaki her yüzde 1'lik azalmaya karşılık güneş yanığına yol açan ultraviyolede yüzde 1,3'lük artış gözlenmiştir.

Her UV seviyesinde ne yapmalıyım?

Bu sayfada seviye bazlı öneri yoktur. Kullanılan kaynak indeks aralıklarını veriyor ama korunma önerisi vermiyor. Güneşten korunma konusunda kişiye özel yönlendirme için hekime başvurulması gerekir.

İndeks değeri gün içinde değişir mi?

İndeks güneş öğle vakti referansıyla tanımlıdır. Dolayısıyla günün diğer saatlerinde maruz kalınan ultraviyole miktarı bu referans değerden farklıdır.

Kaynak ve kapsam: İndeks aralıkları, kategori adları, 0-15 ölçek tanımı, 280-400 nm bandı ve ozon ilişkisine dair iki oran, Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün sunucusunda yayımlanan ultraviyole radyasyon belgesinden alınmıştır. İncelenen bölümde belgenin kurum künyesi görünmediği için rakamlar kuruma değil belgeye atfedilmiştir. Seviye bazlı korunma önerileri, UVA ve UVC tanımları ile güneş kremi faktörü önerisi kaynakta bulunmadığı için yazılmamıştır. Sayfa teşhis ve tedavi bilgisi içermez; cilt sağlığına ilişkin sorularda hekime başvurulmalıdır.