Reklam
Gerekli Bilgiler

Dijital İçerikte Ayıp: Kanunda Tanım Yok, Haklar Var

6502 sayılı Kanun'da dijital içerik tanımı bulunmuyor; gayrimaddi unsurlar mal tanımının içinde. Ayıplı hizmette dört seçimlik hak ve iki yıllık zamanaşımı var.

Dijital İçerikte Ayıp: Kanunda Tanım Yok, Haklar Var

Satın aldığınız bir oyun çalışmıyor, abone olduğunuz platform tanıtımdaki özelliği sunmuyor ya da indirdiğiniz yazılım ilan edilen işlevi görmüyorsa, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un ayıp hükümleri devreye girer. Ama bir şeyi baştan söylemek gerekiyor: bu kanunda “dijital içerik” diye bir tanım yok.

Kanunun tanımlar maddesinde böyle bir bent bulunmuyor. Kanun gayrimaddi unsurları mal tanımının içine koymuş: mal tanımı, elektronik ortamda kullanılmak üzere hazırlanan yazılım, ses, görüntü ve benzeri her türlü gayrimaddi malları da kapsıyor. Dijital içeriğin tanımı ise yalnızca yönetmelik düzeyinde var; Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği bunu bilgisayar programı, uygulama, oyun, müzik, video ve metin gibi dijital şekilde sunulan her türlü veri olarak tanımlıyor.

Bunun pratik sonucu bir ayrım: dijital içeriğin satımı kural olarak ayıplı mal rejimine, dijital olarak sunulan bir hizmet — abonelik, erişim, akış — ayıplı hizmet rejimine giriyor. Kanun bu nitelendirmeyi açıkça yapmıyor; ayrım tanımlardan çıkıyor.

Ayıplı Hizmet Nedir?

Kanunun madde 13 hükmü ayıplı hizmeti iki ölçütle tanımlar: hizmetin sözleşmede belirlenen süre içinde başlamaması ya da taraflarca kararlaştırılmış olan ve objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımaması. Aynı madde bir ekleme yapıyor: internet portalında ya da reklam ve ilanlarda yer alan özellikleri taşımayan hizmetler de ayıplıdır.

İkinci cümle dijital hizmetlerde en çok işe yarayan kısım, çünkü tanıtım sayfasında duyurulan bir özelliğin bulunmaması doğrudan ayıp sayılıyor.

Dört Seçimlik Hak

Madde 15 hükmüne göre hizmetin ayıplı ifa edildiği durumlarda tüketici şu haklardan birini sağlayıcıya karşı kullanmakta serbesttir: hizmetin yeniden görülmesi, hizmet sonucu ortaya çıkan eserin ücretsiz onarımı, ayıp oranında bedelden indirim, veya sözleşmeden dönme. Tüketici bu seçimlik haklardan biriyle birlikte Borçlar Kanunu hükümleri uyarınca tazminat da talep edebilir.

Seçim tüketiciye ait; sağlayıcı “önce onarımı deneyelim” diyerek tercihi kendisi belirleyemez. Talebin yerine getirilmesi için bir üst sınır da var: her hâlükârda bu süre, talebin sağlayıcıya yöneltilmesinden itibaren otuz iş gününü geçemez.

Zamanaşımı İki Yıl

Kanunun madde 16 hükmü: kanunlarda veya sözleşmede daha uzun bir süre belirlenmediği takdirde, ayıplı hizmetten sorumluluk, ayıp daha sonra ortaya çıkmış olsa bile hizmetin ifası tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir.

Bir istisnası var ve önemli: ayıp, ağır kusur ya da hile ile gizlenmişse zamanaşımı hükümleri uygulanmaz. Yani bilerek saklanan bir ayıpta iki yıllık süre işlemiyor.

Cayma Hakkı ve “Anında İfa”

Dijital içerikte cayma hakkı ayrı bir konu ve bir istisnaya bağlı. Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, elektronik ortamda anında ifa edilen hizmetler ile tüketiciye anında teslim edilen gayrimaddi mallara ilişkin sözleşmelerde cayma hakkının kullanılamayacağını söylüyor. İndirme veya akış yoluyla anında teslim edilen içerik bu kapsamda.

Ama istisna kendiliğinden işlemiyor. İlgili madde “taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça” ifadesiyle başlıyor ve satıcı, cayma hakkının kullanılamadığı hâli ön bilgilendirmede bildirmek zorunda. Bildirmezse tüketici on dört günlük süreyle bağlı olmaktan çıkıyor; bu durumda hak, cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona eriyor.

Ön bilgilendirme yükümlülüğü dijital içerikte iki konuyu daha kapsıyor: içeriğin işlevselliğini etkileyen teknik koruma önlemleri ile donanım ve yazılım birlikte çalışabilirliğine dair bilgiler. İspat yükü satıcıda.

Madde 13, 15 ve 16'da bugüne kadar değişiklik yapılmadı. Yukarıdaki hükümler 11 Kasım 2026 tarihinde kanunun ve yönetmeliğin güncel metinlerinden kontrol edildi.

Bu Sayfada Ne Yok?

  • Kanunda dijital içerik tanımı olduğu iddiası yok. Tanım yalnızca yönetmelik düzeyinde bulunuyor.
  • Mal mı hizmet mi ayrımının kanunla yapıldığı iddiası yok. Ayrım tanımlardan çıkarılıyor; açık bir hüküm yok.
  • Para tutarı veya tazminat hesabı yok.
  • Belirli platform veya oyun mağazalarının iade politikaları yok. Sayfa mevzuattaki hakları anlatır.
  • Yazılım lisans sözleşmelerinin geçerliliği tartışması yok. Ayrı ve geniş bir konudur.
  • Somut uyuşmazlığa ilişkin değerlendirme yok. Bu bir bilgi sayfasıdır, avukat görüşü yerine geçmez.
  • Kişisel ölçü ve inanç bilgileri yok. Yayın ilkelerimiz gereği hiçbir kişi için yazılmaz.

Sık Sorulan Sorular

Kanunda dijital içerik tanımı var mı?

Yok. Kanun gayrimaddi unsurları mal tanımının içine almış; dijital içerik tanımı Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği'nde bulunuyor.

Hangi haklara sahibim?

Ayıplı hizmette dört seçimlik hak var: hizmetin yeniden görülmesi, eserin ücretsiz onarımı, ayıp oranında bedelden indirim, sözleşmeden dönme. Bunlardan biriyle birlikte tazminat da istenebilir.

Hangisini seçeceğime sağlayıcı mı karar verir?

Hayır. Kanun tüketicinin bu haklardan birini kullanmakta serbest olduğunu söyler.

Talebim ne kadar sürede karşılanmalı?

Her hâlükârda, talebin sağlayıcıya yöneltilmesinden itibaren otuz iş gününü geçemez.

Ayıplı hizmette zamanaşımı kaç yıl?

İki yıl; hizmetin ifası tarihinden itibaren başlar ve ayıp daha sonra ortaya çıksa bile uygulanır. Ayıp ağır kusur ya da hile ile gizlenmişse zamanaşımı işlemez.

İndirdiğim oyunda cayma hakkım var mı?

Anında teslim edilen gayrimaddi mallarda cayma hakkı istisnası uygulanır. Ancak istisna “taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça” işler ve satıcı bunu ön bilgilendirmede bildirmezse süre bir yıla kadar uzar.

Kaynak: 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun madde 3, madde 13, madde 15 ve madde 16 ile Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği (Resmî Gazete 27/11/2014-29188) madde 4, madde 5, madde 9, madde 10 ve madde 15. Son kontrol: 11 Kasım 2026.

Yorumlar (0)

Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın.

Yorum Yap