
Lastik tekerlekli traktör için gereken sürücü belgesi F sınıfıdır. Sık yapılan karıştırma G sınıfıyladır: G sınıfı traktör için değil, iş makinesi için verilir.
Ayrım yönetmelikte iki ayrı bentle kurulmuştur. F sınıfı sürücü belgesi "lastik tekerlekli traktör kullanacaklara", G sınıfı ise "iş makinesi türündeki motorlu araçları kullanacaklara" verilir.
Peki hangi traktör iş makinesi sayılıyor?
Burada çoğu anlatımın atladığı bir ayrıntı var. İş makinesi tanımı "paletli veya madeni tekerlekli traktör, biçerdöver ve yol inşa makinaları ile benzeri..." diye başlar.
Yani traktörün kendisi tek bir kategori değil:
- Lastik tekerlekli traktör → tarım aracıdır → F sınıfı.
- Paletli veya madeni tekerlekli traktör → iş makinesidir → G sınıfı.
Lastik tekerlekli traktörün yönetmelikteki tanımı da bu yüzden önemlidir: "belirli şartlarda römork ve yarı römork çekebilen, ancak ticari amaçla taşımada kullanılmayan tarım aracı".
Asgarî yaş ve ön koşul
F sınıfı sürücü belgesi alacakların 18 yaşını bitirmiş olması gerekir. Yönetmeliğin aynı maddesinde bazı sınıflar için önceden başka bir sınıf belgeye sahip olma şartı aranır; F sınıfı bu deneyim listesinde yer almaz. Yani F için önce başka bir ehliyet almak gerekmez.
Diğer şartlar genel şartlardır: en az ilkokul düzeyinde eğitim, sağlık şartlarının karşılanması, sürücü sınavlarını başararak sertifika alınması ve adlî sicile ilişkin şartlar.
B sınıfı ehliyetim var, traktör sürebilir miyim?
Evet. Yönetmeliğin araç sürmede yetki durumunu düzenleyen maddesi, hangi sınıf belgeyle hangi sınıfların araçlarının sürülebileceğini sayar ve B sınıfı sürücü belgesiyle M, B1 ve F sınıfı belgelerle kullanılan araçların da sürülebileceğini söyler.
F sınıfını kapsayan sınıflar şunlardır: B, BE, C, CE, C1, C1E, D, DE, D1, D1E. Tersi geçerli değil — F sınıfı sahibinin ilave yetkisi yalnızca M (moped) sınıfıdır.
Traktörle römork çekmek
Bu konuda yaygın bir yanlış atıf var. Yönetmeliğin römork takarak araç kullanmayı düzenleyen maddesi, azamî yüklü ağırlığı 750 kilograma kadar hafif römork takma yetkisini B, C, C1, D ve D1 sınıflarına tanır — F sınıfı bu maddede sayılmamıştır.
Traktörün römork çekmesi bu maddeden değil, aracın kendi tanımından ("belirli şartlarda römork ve yarı römork çekebilen") ve traktörlerin karayolunu kullanmasını düzenleyen maddeden doğar. F sınıfını hafif römork listesine eklemek yanlış olur.
Traktörle yük ve insan taşıma sınırları
Yönetmeliğin madde 131 hükmü iki kesin yasak koyar:
- Lastik tekerlekli traktörlerle ve römork takarak ticarî amaçla yük taşımak yasaktır ve bu araçlar ticarî araç olarak tescil edilemez. İstisna il trafik komisyonu kararıyla, şehir içi taşımalar hariç, süresi ve güzergâhı belirtilerek geçici olarak verilebilir.
- Yük üzerinde insan taşınamaz.
İnsan taşımaya izin verilen tek hâl, tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarlaya ya da işyerine götürüp getirmektir: römork veya yarı römorka, oturmaları şartıyla, taşıma sınırının her bir tonu için en çok 3 kişi bindirilebilir.
Geçerlilik süresi: on yıl
M, A1, A2, A, B1, B, BE, F ve G sınıfı sürücü belgeleri on yıl; C1, C1E, C, CE, D1, D1E, D ve DE sınıfı belgeler beş yıl geçerlidir.
Sınıfların tarihi: 2015'te yayımlandı, 2016'da yürürlüğe girdi
Bugünkü sınıf sistemi, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde 17 Nisan 2015 tarihli Resmî Gazete'de (sayı 29329) yayımlanan değişiklikle kuruldu ve ilgili maddeler 1 Ocak 2016'da yürürlüğe girdi. Bu yüzden "2016 tarihli Resmî Gazete" demek yanlıştır: 2016 yürürlük yılıdır, yayım yılı 2015'tir.
Kanun düzeyindeki dayanak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun madde 41 hükmüdür; madde, sürücü belgesi sınıflarının ve şartlarının yönetmelikle belirleneceğini söyler. Yani sınıf adları kanunda değil, yönetmelikte aranır.
Eski belgelerin karşılığı da aynı değişiklikle belirlendi: eski F sınıfı belgeler M ve F, eski G sınıfı belgeler M ve G sınıfı belge olarak değiştirildi.
Bu Sayfada Ne Yok?
- Kurs, sınav ve belge ücreti yok.
- Trafik cezası tutarı yok.
- Sağlık şartlarının tek tek listesi yok. Ayrı bir yönetmelikte düzenlenmiştir ve muayene kararı hekime aittir.
- Traktör tescili ve zorunlu sigorta usulü yok. Bu sayfa sürücü belgesi sınıfıyla sınırlıdır.
- Marka, model ya da bayi adı yok.
- Hafif römork yetkisi F sınıfına eklenmemiştir. İlgili madde F'yi saymaz; traktörün römork çekmesi araç tanımından doğar.
- Yurt dışından alınan sürücü belgelerinin kullanımı yok. Kanunun ilgili maddesi 2013'te mülga edilmiştir ve konu ayrı düzenlemelere tabidir.
Sık Sorulan Sorular
Traktör için F mi G mi gerekiyor?
F sınıfı. F sınıfı "lastik tekerlekli traktör kullanacaklara", G sınıfı ise "iş makinesi türündeki motorlu araçları kullanacaklara" verilir.
Hiç traktör G sınıfına girmez mi?
Girer. İş makinesi tanımı paletli veya madeni tekerlekli traktörü kapsar. Lastik tekerlekli olan tarım aracıdır ve F sınıfına girer.
B sınıfı ehliyetle traktör sürülebilir mi?
Evet. Yönetmelik, B sınıfı sürücü belgesiyle M, B1 ve F sınıfı belgelerle kullanılan araçların da sürülebileceğini söyler. F sınıfını kapsayan diğer sınıflar: BE, C, CE, C1, C1E, D, DE, D1, D1E.
F sınıfı için kaç yaşında olmak gerekiyor?
18. Ayrıca F, deneyim şartı aranan sınıflar listesinde yer almaz; önce başka bir ehliyet almak gerekmez.
F sınıfı belge kaç yıl geçerli?
On yıl. G sınıfı da on yıldır; C ve D grubundaki sınıflar beş yıl geçerlidir.
Traktörle ticarî yük taşınabilir mi?
Kural olarak yasaktır ve bu araçlar ticarî araç olarak tescil edilemez. İl trafik komisyonu kararıyla, şehir içi taşımalar hariç, süresi ve güzergâhı belirtilerek geçici izin verilebilir.
Römorkta insan taşınabilir mi?
Yalnızca tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarlaya götürüp getirmek üzere; oturmaları şartıyla ve taşıma sınırının her bir tonu için en çok 3 kişi. Yük üzerinde insan taşınamaz.
Kaynak: F ve G sınıfı tanımları, asgarî yaş, araç sürmede yetki durumu ve on yıllık geçerlilik süresi, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde değişiklik yapan yönetmeliğin Resmî Gazete nüshasından bizzat okunmuştur (Resmî Gazete 17 Nisan 2015, sayı 29329; ilgili maddeler 1 Ocak 2016'da yürürlüğe girdi; resmigazete.gov.tr). Lastik tekerlekli traktör ve iş makinesi tanımları ile traktörlerin karayolunu kullanması, yük ve insan taşıma esasları aynı Yönetmeliğin yürürlükteki metnindendir (mevzuat.gov.tr). Sınıfların yönetmelikle belirlenmesine ilişkin kanun dayanağı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun madde 41 hükmüdür. Son kontrol 16 Kasım 2026.






Yorumlar (0)
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın.