
Yurt dışından dönerken yanınızda getirdiğiniz eşyanın bir kısmı gümrük vergilerinden muaf. Ama muafiyet tek bir kuraldan gelmiyor — iki ayrı madde, iki ayrı eşya grubu için ayrı ayrı düzenlenmiş.
Ayrıntılar 2009/15481 sayılı "4458 Sayılı Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Karar"da. Karar tarihi 29/9/2009, Resmî Gazete 7/10/2009 – 27369. Üst dayanak 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 167 nci maddesi; madde "Aşağıda sayılan hallerde, serbest dolaşıma sokulacak eşya gümrük vergilerinden muaftır" diye başlıyor.
Birinci grup: ekteki listede sayılan kişisel eşya
m.58/1: "Ek-9'daki listede yer alan kişisel eşyaya muafiyet tanınır."
Ek-9 ikiye ayrılmış ve ayrımın pratik sonucu var. m.58/2: "Ek-9'daki listenin (A) bölümünde belirtilen eşya sadece yolcu beraberinde, (B) bölümünde belirtilen eşya ise, yolcu beraberinde ya da yolcunun gelişinden bir ay önce veya üç ay sonra getirilebilir."
Yani bazı eşya için eşyanın sizinle birlikte gelmesi şart; bazıları için bir zaman penceresi var.
m.60/1: Muafiyet, Ek-9'daki eşya için her bir yolcu başına karşılarında belirtilen miktarlarla sınırlı. Yani miktarlar kişiye bağlı, aileye değil.
İkinci grup: liste dışında kalan kişisel ve hediyelik eşya
m.59/1: "Transit yolcular hariç olmak üzere, yolcu beraberinde getirilip serbest dolaşıma sokulan, ticari miktar ve mahiyette olmayan ve Ek-9'daki liste kapsamı dışında kalan kişisel ve hediyelik eşyaya muafiyet tanınır."
Üç şart birlikte aranıyor: transit yolcu olmamak, eşyanın ticari miktar ve mahiyette olmaması ve Ek-9 listesi dışında kalması.
"Ticari miktar ve mahiyette olmama" ölçütü, bu rejimin bel kemiği. Aynı eşyadan çok sayıda getirmek, muafiyeti kaldırabiliyor.
Tütün ve alkolde yaş şartı
Bu, kararın en net hükümlerinden biri. m.60/2 (Değişik: RG-8/4/2011/29092-B.K.K-2011/1546/3 md.):
"Ek-9'daki listede yer alan eşyadan tütün ve tütün ürünleri ile alkollü ürünlere ilişkin muafiyet 18 yaşından büyükler için uygulanır."
Yani bu iki ürün grubunda muafiyetten yararlanmak 18 yaşından büyük olmaya bağlı.
Alkol ve tütün için ikinci bir sınır
Kararın 109 uncu maddesi, bu iki grubu diğer muafiyet başlıklarının dışında tutuyor:
"58, 59 ve 60 ıncı madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, alkol ve alkollü ürünler ile tütün ve tütün ürünleri için bu Kısım kapsamında muafiyet uygulanmaz."
Okunması şöyle: alkol ve tütünde muafiyet yalnızca yolcu beraberi eşya rejiminde (m.58, 59, 60) var. Taşınma eşyası, hediye gönderisi gibi başka muafiyet başlıklarında bu ürünler kapsam dışı.
Kara sınır kapılarına özel bir sayı sınırı
m.59/2 (Değişik: RG-1/9/2016/29818): "58, 59, 62 ve 63 üncü maddelerde bahsi geçen muafiyet, kara hudut kapısından giriş yapan yolcular için ayda en fazla 10 defa kullandırılır."
Sınır yalnızca kara hudut kapıları için ve ayda on defa olarak konmuş. Bu hüküm, muafiyetin düzenli sınır geçişleriyle ticari amaçla kullanılmasını engellemeye dönük.
Bu sayfada tutar ve miktar neden yok?
Ek-9'daki miktarlar ve hediyelik eşya için konan parasal limit bu sayfada verilmiyor. İki sebep var:
Birincisi, Ek-9 listesi kararın eki ve ayrı bir dosya; bu çalışmada okunamadı.
İkincisi, hediyelik eşya limiti kararın 61 inci maddesinde yazılı ama bu tür limitler sık değişiyor — ilgili karar 2024'te üç kez, 2026'da bir kez güncellendi. Bir kez yazılan rakam, değiştiği gün sayfayı yanlış hâle getirir. Güncel miktar ve limitler için Ticaret Bakanlığının yayımladığı bilgilere bakmak gerekiyor.
Beyana aykırı çıkan eşya
Muafiyet kapsamı dışında kalan eşya beyan edilmezse ne olduğunu Kanun düzenliyor. 4458 sayılı Kanun m.235/3:
"Yolcuların, gümrük mevzuatına göre kişisel ve hediyelik eşya kapsamı dışında olup beyanlarına aykırı olarak üzerlerinde, eşyası arasında veya taşıma araçlarında çıkan ya da başkasına ait olduğu halde kendi eşyasıymış gibi gösterdikleri eşyanın gümrük vergileri iki kat olarak alınır ve eşya sahibine teslim edilir. Gümrük vergileri ödenmediği takdirde, eşya gümrüğe terk edilmiş sayılır."
Hükmün yapısı dikkat çekici: eşyaya el konulmuyor, vergisi iki kat alınıp sahibine veriliyor. Ödenmezse eşya gümrüğe terk edilmiş sayılıyor.
Yolcu salonundaki hattan geçmenin neden bir beyan sayıldığını gümrükte yeşil ve kırmızı hat sayfasında açtık. Beyanın hukuken ne anlama geldiği için gümrük beyannamesi nedire, yanınızda getirdiğiniz ama geri götüreceğiniz eşya için geçici ithalat nedire, bunun belgeyle yapılan biçimi için ATA karnesi nedir sayfasına bakabilirsiniz.
Son kontrol: 18 Kasım 2026.
Bu Sayfada Ne Yok?
- Ek-9 listesindeki eşya ve miktarları yok. Liste kararın ekinde, ayrı bir dosyada ve bu çalışmada okunamadı.
- Hediyelik eşya için konan parasal limit yok. Limit sık değiştiği için yazılmaz; güncel değer Ticaret Bakanlığının yayımladığı bilgilerde.
- İdari para cezası tutarları yok; aynı sebeple.
- Posta ve kargo yoluyla gelen eşyanın muafiyet rejimi yok; ilgili maddeler bu çalışmada açılmadı.
- Taşınma eşyası, miras yoluyla gelen eşya ve diğer muafiyet başlıkları yok.
- Yolcunun kendi aracına ilişkin muafiyet yok; o ayrı bir rejim.
- Vergiden kaçınma veya beyandan kaçınma yöntemi yazılmaz.
- Astroloji ve fal içeriği yok; kişisel veri niteliğinde bilgi yazılmaz.
Sık Sorulan Sorular
Yolcu beraberi eşya muafiyeti hangi düzenlemede?
2009/15481 sayılı Karar'ın 58 ilâ 60 ıncı maddelerinde. Üst dayanak, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 167 nci maddesi.
Tütün ve alkol için yaş şartı var mı?
Var. Kararın 60 ıncı maddesinin ikinci fıkrası, Ek-9'daki listede yer alan eşyadan tütün ve tütün ürünleri ile alkollü ürünlere ilişkin muafiyetin 18 yaşından büyükler için uygulanacağını söylüyor.
Muafiyet transit yolculara da uygulanıyor mu?
Uygulanmıyor. 59 uncu maddenin birinci fıkrası "Transit yolcular hariç olmak üzere" diye başlıyor.
Eşyanın benimle birlikte gelmesi şart mı?
Eşyaya göre değişiyor. Kararın 58 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre Ek-9'un (A) bölümündeki eşya sadece yolcu beraberinde, (B) bölümündeki eşya ise yolcu beraberinde ya da gelişten bir ay önce veya üç ay sonra getirilebiliyor.
Sınırdan sık geçiyorum, muafiyeti her seferinde kullanabilir miyim?
Kararın 59 uncu maddesinin ikinci fıkrasına göre muafiyet, kara hudut kapısından giriş yapan yolcular için ayda en fazla 10 defa kullandırılıyor.
Muafiyet dışı eşyayı beyan etmezsem ne olur?
4458 sayılı Kanun'un 235 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre, kişisel ve hediyelik eşya kapsamı dışında olup beyana aykırı çıkan eşyanın gümrük vergileri iki kat olarak alınıp eşya sahibine teslim ediliyor; vergiler ödenmezse eşya gümrüğe terk edilmiş sayılıyor.
Kaynaklar: 2009/15481 sayılı Karar, m.58, m.59, m.60 ve m.109 (konsolide metin), RG 7/10/2009-27369 — 4458 sayılı Gümrük Kanunu, m.167 ve m.235. Metinler 18 Kasım 2026'da açılıp okundu; Ek-9 listesi ayrı dosyada olduğu için aktarılmadı.






Yorumlar (0)
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın.