Anıtkabir'de hangi taşlar kullanıldı? Yer yer döküm

Anıtkabir'de kullanılan taşlar Türkiye'nin dokuz ayrı yöresinden geldi ve her bölüm için ayrı bir taş seçildi. Yapının baskın malzemesi traverten. Traverten, kaynak sularının bıraktığı kireç birikiminden oluşan, gözenekli bir kayaç.

Travertenler

Mermerler ve zemin taşları

Lahit taşı

Yapının en dikkat çekici malzemesi lahit taşı: tek parça ve kırk ton. Adana-Osmaniye yöresinden getirildi. Tek parça olması, bu ağırlıkta bir bloğun ocaktan çıkarılıp Ankara'ya taşınması anlamına geliyor; 1950'li yılların taşıma koşullarında bu, projenin en zor lojistik adımlarından biri.

Lahit, taştan yapılmış anıt mezar sandukası demek. Anıtkabir'deki lahit sembolik bir sandukadır; naaş Şeref Holü'nün altındaki mezar odasında bulunuyor.

Neden bu kadar çok yöre?

Listeye bakıldığında dikkat çeken şey, aynı işlev için bile farklı yörelerden taş getirilmiş olması: kule iç duvarları Polatlı ve Malıköy'den, dış yüzeyler Kayseri'den. Bunun teknik bir karşılığı var. Traverten rengi ve doku bakımından ocağa göre belirgin biçimde değişir; yapıda istenen renk geçişlerini tek bir ocaktan elde etmek mümkün değil. Şeref Holü zemini için üç ayrı yöreden taş kullanılmasının sebebi de aynı: zemindeki desen farklı renk değerleri gerektiriyor.

Bu dağılımın bir sonucu daha var. Anıtkabir, malzeme bakımından tek bir bölgenin değil, ülkenin farklı yörelerinin taşıyla kurulmuş bir yapı. Bu tercihin belgelerde açıkça bir gerekçeyle anlatıldığına dair bir kayıt kurumsal kaynakta bulunmuyor; bu sayfa bu yüzden niyet değil, yalnızca taşların geldiği yerleri bildiriyor.

Yapının ölçüleri ve bölümleri için Anıtkabir'in ölçüleri ve bölümleri sayfamıza, inşaat takvimi için Anıtkabir ne zaman yapıldı sayfamıza bakabilirsiniz.

Bu Sayfada Ne Yok?

• Taş miktarı ve metreküp dökümü yok. Kurumsal kaynakta toplam miktar verilmiyor.
• Ocak işletmecilerinin adları yok. Doğrulanmış bir liste bulunamadı.
• Taşıma yöntemi ve güzergâh yok. Kırk tonluk bloğun nasıl taşındığına dair belge doğrulanamadı.
• Malzeme maliyeti yok. Dönem parasıyla verilen tutarlar bugüne çevrilemediği için yazılmadı.
• Jeolojik çözümleme yok. Bu sayfa taşların geldiği yeri verir.
• Onarımlarda kullanılan taşlar yok. Bu sayfanın konusu dışındadır.
• Mezar odası fotoğrafı ve krokisi yok. Konu dışındadır.

Sık Sorulan Sorular

Anıtkabir'in taşları nereden geldi?

Dokuz ayrı yöreden: Kayseri, Çankırı, Polatlı, Çanakkale, Hatay, Adana, Afyon, Bilecik ve Osmaniye.

Lahit taşı kaç ton?

Kırk ton ve tek parça. Adana-Osmaniye yöresinden getirildi.

Beyaz traverten nereden?

Kayseri Pınarbaşı'ndan. Siyah ve kırmızı traverten ise Kayseri Boğazköprü'den, sarı traverten Çankırı Eskipazar'dan.

Traverten nedir?

Kaynak sularının bıraktığı kireç birikiminden oluşan gözenekli bir kayaç. Anıtkabir'in baskın yapı malzemesidir.

Naaş lahitin içinde mi?

Hayır. Şeref Holü'ndeki lahit sembolik bir sandukadır; naaş altındaki mezar odasında bulunuyor.

Şeref Holü'nün zemini hangi taş?

Çanakkale, Hatay ve Adana yörelerinden gelen taşlar kullanılmıştır.

Kaynak: Kültür Portalı (kulturportali.gov.tr); Atatürk Araştırma Merkezi — Atatürk Ansiklopedisi (ataturkansiklopedisi.gov.tr); Anıtkabir Komutanlığı (anitkabir.tsk.tr). Taşların geldiği yöreler ve lahit taşının ağırlığı bu kurumsal kaynaklardan alınmıştır. Taş miktarı, taşıma yöntemi ve maliyet doğrulanamadığı için yazılmamıştır. Son kontrol 11 Kasım 2026.