KDV Dahil Fiyattan KDV Nasıl Ayrılır? Formül ve Sık Yapılan Hata

KDV dahil tutardan KDV nasıl ayrılır?

KDV hariç tutar, dahil tutarın (1 + oran)'a bölünmesiyle bulunur. Yüzde 20 KDV'li 1.200 liralık bir tutarda: 1.200 ÷ 1,20 = 1.000 lira matrah, 200 lira KDV.

Eşdeğer bir yol, KDV'yi doğrudan hesaplamaktır: KDV = dahil tutar × oran ÷ (100 + oran). Aynı örnekte 1.200 × 20 ÷ 120 = 200 lira. Bu ikinci biçim, resmî metinlerde iç yüzde olarak adlandırılan yöntemdir.

En sık yapılan hata

Dahil tutarı 0,80 ile çarpmak. 1.200 × 0,80 = 960 sonucu yanlıştır, çünkü KDV dahil tutar içindeki KDV payı yüzde 20 değil yüzde 16,667'dir. Yüzde 20 oranı matrahın üzerine eklenir; dahil tutarın içindeki pay ise 20/120 kesrine denk gelir. Bu iki yüzdeyi karıştırmak 40 liralık bir sapma üretiyor ve hata, tutar büyüdükçe doğrusal olarak büyür.

“İç yüzde” resmî bir terim mi?

Evet, ama kanun metninde değil tebliğ düzeyinde. KDV Genel Uygulama Tebliği'nde terim birçok yerde geçiyor; örneğin tarife veya bilet bedeli üzerinden iç yüzde oranı uygulanmak suretiyle KDV hesaplanacağı belirtiliyor. 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun kendi metninde bu ifade bulunmuyor.

Yürürlükteki oranlar hangileri?

5 Kasım 2026 itibarıyla üç oran uygulanıyor: yüzde 1, yüzde 10 ve yüzde 20. Hangi mal ve hizmetin hangi orana girdiği listelerle belirlenir.

Dayanak şöyle kuruluyor: 3065 sayılı Kanun'un 28. maddesi genel oranı yüzde 10 olarak belirler ve Cumhurbaşkanı'na bu oranı dört katına kadar artırma, yüzde 1'e kadar indirme yetkisi verir. Oran listelerini düzenleyen asıl karar 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'dır. Genel oranları bugünkü seviyeye getiren değişiklik ise 7346 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'yla yapıldı; 7 Temmuz 2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı ve 10 Temmuz 2023'te yürürlüğe girdi.

Dikkat edilecek bir tuzak

KDV Genel Uygulama Tebliği'nin bazı bölümlerinde hâlâ eski oranlar (yüzde 18 ve yüzde 8) yazılı duruyor. Bağlayıcı olan tebliğ metni değil, 2007/13033 sayılı Kararın 7346 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile değişik hâlidir. Tebliğ üzerinden oran teyit etmeye çalışmak bu yüzden yanıltıcı olabiliyor.

“KDV dahil” yazmıyorsa ne olur?

Bir fiyatta “KDV dahil” ibaresi yoksa KDV ayrıca hesaplanır. Bu ayrım, ödenecek toplamı doğrudan etkilediği için fatura ve teklif okurken ilk bakılacak yerdir.

Bu Sayfada Ne Yok?

• Hangi mal ve hizmetin hangi orana tabi olduğuna dair tam liste yok. Listeler uzun ve değişkendir; dayanak kaynak bağlantısında.
• Belirli bir ürünün fiyatı yok. Yazıdaki 1.200 lira, formülü göstermek için seçilmiş varsayımsal bir tutardır.
• Fiyat öngörüsü yok.
• KDV iadesi, indirim ve tevkifat uygulamaları yok; bunlar ayrı konulardır.
• Vergi planlaması tavsiyesi yok. Somut bir durum için mali müşavire başvurulması gerekir.
• Özel tüketim vergisi ve diğer dolaylı vergiler yok.
• Oranlar 5 Kasım 2026 itibarıyla geçerlidir; Cumhurbaşkanı Kararı ile değişebilir.

Sık Sorulan Sorular

KDV dahil 1.000 liranın KDV'si ne kadar?

Yüzde 20 oranla: 1.000 ÷ 1,20 = 833,33 lira matrah, 166,67 lira KDV. Doğrudan hesapla 1.000 × 20 ÷ 120 aynı sonucu verir.

Dahil tutarı 0,80 ile çarpmak neden yanlış?

Çünkü dahil tutarın içindeki KDV payı yüzde 20 değil yüzde 16,667'dir. Yüzde 20 matrahın üzerine eklenen orandır.

İç yüzde ne demek?

KDV dahil bir bedelin içinden vergiyi ayırmak için kullanılan yöntem. Terim KDV Genel Uygulama Tebliği'nde geçiyor.

2026'da KDV oranları kaç?

5 Kasım 2026 itibarıyla yüzde 1, yüzde 10 ve yüzde 20. Dayanak, 2007/13033 sayılı Kararın 7346 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile değişik hâlidir.

KDV oranı en fazla kaç olabilir?

3065 sayılı Kanun m.28, genel oranın dört katına kadar artırılabileceğini öngörür. Genel oran yüzde 10 olduğundan üst sınır yüzde 40'tır.

Fiyatta “KDV dahil” yazmıyorsa ne yapılır?

KDV ayrıca hesaplanır ve ödenecek tutara eklenir.

Kaynak: 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu m.28 (mevzuat.gov.tr); 7346 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, Resmî Gazete 7 Temmuz 2023 / 32241 (resmigazete.gov.tr); 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı. Son kontrol: 5 Kasım 2026.