Şakşuka Nasıl Yapılır? Yağ Çekmeyen Şakşuka Tarifi

Şakşuka, Türk mutfağında kızartılmış patlıcan ve biberin üzerine domates sos gezdirilerek hazırlanan soğuk bir mezedir.

Aynı adı taşıyan Orta Doğu ve Kuzey Afrika yemeğiyle karıştırılır; ancak ikisi tamamen farklı tariflerdir.

Tarif Bilgileri

• Hazırlama süresi: 30 dakika
• Pişirme süresi: 20 dakika
• Porsiyon: 4 kişilik
• Mutfak: Türk mutfağı
• Kategori: Meze

Malzemeler

• 3 adet patlıcan
• 4 adet çarliston biber
• 2 adet patates
• 4 adet domates
• 3 diş sarımsak
• 1 tatlı kaşığı toz şeker
• 1 yemek kaşığı sirke
• 2 yemek kaşığı zeytinyağı
• Yarım çay kaşığı kimyon
• Tuz ve karabiber
• Kızartmak için sıvı yağ

Yapılışı

1. Patlıcanları alacalı soyup küp doğrayın. Tuzlu suda 15-20 dakika bekletin.
2. Patatesleri küp doğrayıp ayrı bir kapta 10 dakika suda bekletin.
3. Patlıcanları ve patatesleri süzüp kâğıt havluyla tamamen kurulayın.
4. Yağı orta-yüksek ateşte iyice kızdırın.
5. Önce patlıcanları kızartın; en çok yağ çeken sebze odur.
6. Ardından patatesleri, en son biberleri kızartın. Biberler çok kısa sürede kızarır.
7. Kızaranları kâğıt havlulu tabağa alın.
8. Sos için tencerede zeytinyağını ısıtın, ezilmiş sarımsağı kısa süre çevirin.
9. Rendelenmiş domatesi, şekeri, sirkeyi, kimyonu, tuz ve karabiberi ekleyin. Suyunu çekip sos kıvamına gelene kadar pişirin.
10. Kızarmış sebzeleri servis tabağına yayın, sosu üzerine gezdirin. Buzdolabında dinlendirip soğuk servis edin.

Püf Noktaları

• Sebzeleri iyice kurulayın. Islak patlıcan çok daha fazla yağ emer.
• Yağ iyice kızgın olsun. Düşük ateşte kızartma yağ emdirir.
• Ayrı ayrı kızartın. Her sebzenin süresi farklıdır.
• Sosu koyulaştırın. Sulu sos sebzeleri dağıtır.
• Buzdolabında dinlendirin. Şakşuka bekledikçe lezzetlenir.

Türk Şakşukası ile Orta Doğu Şakşukası Aynı mı?

Hayır, tamamen farklı iki yemektir. Adları neredeyse aynı okunduğu için karıştırılırlar.

• Türk şakşukası: Kızartılmış patlıcan ve biberin üzerine domates sos gezdirilir. Yumurta yoktur. Soğuk meze olarak yenir.
• Orta Doğu ve Kuzey Afrika şakşukası: Domates ve biber sosunun içinde yumurta poşe edilir. Sıcak ana yemek veya kahvaltılıktır.

İkisinin ortak bir kökenden geldiği yönündeki iddialar kaynaklarda kanıtlanmamış spekülasyon olarak geçmektedir.

İçine Hangi Sebzeler Girer?

Tek zorunlu bileşen patlıcandır.

• Patlıcan: Her tarifte vardır.
• Biber: Neredeyse her tarifte bulunur. Çarliston yaygın tercihtir.
• Patates: Opsiyoneldir. Kaynaklar bunu "bazı tariflerde" diye belirtir.
• Kabak: Fırın ve hafif versiyonlarda görülür, klasik tarifte yoktur.

Şakşukada Patlıcan Yağ Çekmesin Diye Ne Yapılır?

Kaynaklarda geçen yöntemler sırasıyla:

1. Tuzlu suda 15-20 dakika bekletmek. Acılığı alır ve fazla suyu çıkarır.
2. Bekletme sonrası iyice kurulamak. En belirleyici adımdır; ıslak patlıcan hem yağ patlatır hem daha çok emer.
3. Orta-yüksek ateşte kızartmak. Düşük ateş yağ emdirir.
4. Patates kullanılacaksa nişastası çıksın diye ayrıca 10 dakika suda bekletmek.

Una veya nişastaya bulama gibi yöntemler bu tarif bağlamında kaynaklarda geçmemektedir.

Domates Sosu Nasıl Yapılır?

Ortak payda sarımsak ve domatestir. Domates rendelenerek veya salça olarak kullanılır.

Soğan opsiyoneldir. Bazı tarifler soğanı sarımsakla birlikte kavurur, bazıları hiç kullanmaz.

Sirke, toz şeker ve kimyon kullanan tarifler de vardır. Bunlar tek kaynakta geçtiği için genel kural sayılmamalıdır.

Her hâlükârda sos suyunu çekip koyulaşana kadar pişirilmelidir.

Şakşuka Fırında Yapılır mı?

Yapılır ve belirgin biçimde daha az yağ kullanır.

Sebzeler tepsiye alınır, üzerlerine zeytinyağı ve baharat gezdirilir, önceden ısıtılmış 180 derece fırında üstleri kızarana kadar pişirilir.

Kaynaklar bu yöntem için net bir süre vermez; ölçüt sebzelerin kızarmasıdır.

Yoğurt Konur mu?

Geleneksel şakşuka tarifinde yoğurt yoktur. Aynı şekilde kıyma da bulunmaz.

Fırın ve hafif versiyonu yayımlayan kaynaklar üzerine yoğurt önerebilir; bu modern bir uyarlamadır.

Musakka ve İmam Bayıldıdan Farkı

• Şakşuka: Patlıcan küp doğranır ve kızartılır. Et yoktur. Soğuk meze olarak servis edilir.
• Patlıcan musakka: Patlıcan dilim hâlinde kızartılır, kıymalı harçla pişirilir. Sıcak ana yemektir.
• İmam bayıldı: Patlıcan bütün bırakılır, alacalı soyulur ve soğanlı dolguyla doldurulur. Et yoktur, zeytinyağlıdır, soğuk servis edilir.

Saklama Koşulları

Kapalı kapta buzdolabında 2-3 gün saklanır.

Şakşuka bekledikçe tatlar oturur; ertesi gün genellikle daha lezzetlidir.

Dondurulması önerilmez; çözüldüğünde kızarmış sebzeler dağılır.

Sık Sorulan Sorular

Şakşukada yumurta var mı?

Türk şakşukasında yoktur. Yumurtalı olan Orta Doğu ve Kuzey Afrika şakşukasıdır.

Patlıcan yağ çekmesin diye ne yapılır?

Tuzlu suda bekletilip iyice kurulanır ve iyice kızgın yağda kızartılır.

Patates şart mı?

Şart değildir. Klasik tarif patlıcan ve biberden oluşur.

Sıcak mı soğuk mu yenir?

Meze olduğu için buzdolabında dinlendirilip soğuk servis edilir.

Fırında yapılır mı?

Yapılır. 180 derece fırında sebzeler kızarana kadar pişirilir.