Deneme Süresi Kaç Ay? Fesih, Ücret ve Kıdem Kuralları

Deneme süresi 4857 sayılı İş Kanunu'nun 15. maddesinde düzenlenmiştir ve madde iki fıkradan oluşur. Birinci fıkra süreyi belirliyor: "Taraflarca iş sözleşmesine bir deneme kaydı konulduğunda," "bunun süresi en çok iki ay olabilir." Hemen ardından istisna geliyor: "Ancak deneme süresi toplu iş sözleşmeleriyle dört aya kadar uzatılabilir."

Yani kural iki aydır; dört ay yalnızca toplu iş sözleşmesiyle mümkündür. Bireysel sözleşmeyle iki ay aşılamaz.

Künye

Deneme Süresinde Fesih Nasıl Olur?

Maddenin ikinci fıkrası birebir şöyle: "Deneme süresi içinde taraflar iş sözleşmesini" "bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminatsız feshedebilir."

Ancak fıkra burada bitmiyor ve bu sayfanın en çok yanlış bilinen kısmı hemen ardından geliyor: "İşçinin çalıştığı günler için ücret ve diğer hakları saklıdır." Yani tazminatsız fesih, çalışılan günlerin ücretinin ödenmeyeceği anlamına gelmez.

Bakanlığın Açıklamaları

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın İş Teftiş Kurulu Başkanlığı tarafından yayımlanan sözleşme türleri yayını bu maddeyi ayrıntılandırıyor. Yayındaki ifadeler birebir şöyle:

• "2 aylık yasal sürenin altında kalmak şartıyla 15 günlük, 1 aylık, 1,5 aylık deneme süresi belirleyebilirler."
• "Deneme süresi işçinin işyerindeki kıdeminden sayılır."
• "deneme süresindeki çalışmalar yıllık izin süresine dâhil edilecektir"
• "başta sigortalılık hakkı olmak üzere ücret ve diğer hakları devam etmektedir"
• "Deneme süresinin başlangıcı iş sözleşmesinin yapıldığı gün değil, işçinin işe fiilen başladığı gündür."

Bu beş cümle birlikte okunduğunda tablo netleşiyor: deneme süresi kıdemden sayılır, yıllık izne dâhildir ve sigortalılık bu sürede de devam eder. Süre sözleşmenin imzalandığı günden değil, fiilen işe başlanan günden işlemeye başlar.

Sözlü Deneme Kaydı Olur mu?

Aynı bakanlık yayını bu soruya da cevap veriyor: "Deneme süresi sözlü olarak da belirlenebilir ancak bu hususun taraflarca ispatı zordur." Devamı ise sonucu yazıyor: "İspat edilememesi halinde iş sözleşmesinin belirsiz süreli yapıldığı sonucuna varılması gerekir."

Sözleşme türleri ve yazılı şekil şartı için iş sözleşmesi türleri nelerdir sayfamıza, toplu iş sözleşmesinin ne olduğu için toplu iş sözleşmesi nedir sayfamıza bakabilirsiniz.

Bu Sayfada Ne Yok?

• İdari para cezası yok. Bakanlığın 4857 ceza tablosunda 15. madde için satır bulunmuyor.
• İhbar ve kıdem tazminatı hesabı yok. Deneme süresinde bu tazminatların doğup doğmadığına ilişkin ayrı bir hüküm alıntısı bulunamadı.
• Belirli süreli sözleşmede deneme kaydı yok. Bu konuyu düzenleyen bir kurum cümlesi izinli yüzeylerde bulunamadı.
• Deneme süresinin uzatılma usulü yok. Bakanlık yayını uzatmadan söz ediyor ancak usulü düzenleyen bir kanun hükmü alınamadı.
• Yargı kararı yok. Bakanlık yayınında aktarılan bir mahkeme ifadesi bu sayfaya alınmamıştır.
• Örnek sözleşme metni yok. Bu sayfa kurumun yazdığını aktarır, örnek metin üretmez.
• Kamu görevlileri için karşılığı yok. Bu madde 4857 sayılı Kanun kapsamındaki işçiler içindir.

Sık Sorulan Sorular

Deneme süresi en fazla kaç ay olabilir?

Kanunun ifadesi birebir "bunun süresi en çok iki ay olabilir." Toplu iş sözleşmesiyle ise "dört aya kadar uzatılabilir."

Deneme süresinde tazminat ödenir mi?

Kanun bu sürede feshi "bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminatsız" olarak düzenliyor. Ancak "İşçinin çalıştığı günler için ücret ve diğer hakları saklıdır."

Deneme süresi kıdemden sayılır mı?

Bakanlık yayınının cümlesi birebir "Deneme süresi işçinin işyerindeki kıdeminden sayılır."

Deneme süresinde sigorta yapılır mı?

Bakanlık yayını "başta sigortalılık hakkı olmak üzere ücret ve diğer hakları devam etmektedir" diyor.

Deneme süresi ne zaman başlar?

Bakanlığın ifadesi birebir "Deneme süresinin başlangıcı iş sözleşmesinin yapıldığı gün değil, işçinin işe fiilen başladığı gündür."

Bir aylık deneme süresi geçerli mi?

Evet. Bakanlık yayını "2 aylık yasal sürenin altında kalmak şartıyla 15 günlük, 1 aylık, 1,5 aylık deneme süresi belirleyebilirler." diyor.

Deneme kaydı sözlü yapılabilir mi?

Bakanlık "Deneme süresi sözlü olarak da belirlenebilir ancak bu hususun taraflarca ispatı zordur." diyor; ispat edilemezse belirsiz süreli sözleşme sonucuna varılacağını ekliyor.

Kaynak ve kapsam: "Taraflarca iş sözleşmesine bir deneme kaydı konulduğunda,", "bunun süresi en çok iki ay olabilir.", "Ancak deneme süresi toplu iş sözleşmeleriyle dört aya kadar uzatılabilir.", "Deneme süresi içinde taraflar iş sözleşmesini", "bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminatsız feshedebilir." ve "İşçinin çalıştığı günler için ücret ve diğer hakları saklıdır." ifadeleri 4857 sayılı İş Kanunu'nun 15. maddesinden, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın yayımladığı tam metin üzerinden birebir okunmuştur. "2 aylık yasal sürenin altında kalmak şartıyla 15 günlük, 1 aylık, 1,5 aylık deneme süresi belirleyebilirler.", "Deneme süresi işçinin işyerindeki kıdeminden sayılır.", "deneme süresindeki çalışmalar yıllık izin süresine dâhil edilecektir", "başta sigortalılık hakkı olmak üzere ücret ve diğer hakları devam etmektedir", "Deneme süresinin başlangıcı iş sözleşmesinin yapıldığı gün değil, işçinin işe fiilen başladığı gündür.", "Deneme süresi sözlü olarak da belirlenebilir ancak bu hususun taraflarca ispatı zordur." ve "İspat edilememesi halinde iş sözleşmesinin belirsiz süreli yapıldığı sonucuna varılması gerekir." ifadeleri aynı bakanlığın İş Teftiş Kurulu Başkanlığı tarafından yayımlanan sözleşme türleri yayınından alınmıştır. İdari para cezası, bakanlığın ceza tablosunda bu madde için satır bulunmadığı için yazılmamıştır. Deneme süresinde ihbar ve kıdem tazminatının doğup doğmadığı, belirli süreli sözleşmede deneme kaydı ve uzatma usulü izinli yüzeylerde yazılı olmadığı için yazılmamıştır. Bakanlık yayınında aktarılan mahkeme ifadesi bu sayfaya alınmamıştır. Veriler 28 Ekim 2026 saat 01.30 TSİ itibarıyladır.